مجله آنلاین سرمایه‌گذاری و اقتصاد10 آبان 1405

غرب اسیر تحریم ایرانی

غرب اسیر تحریم ایرانی

به گزارش خبرگزاری ایمنا، دبیر شورای امنیت ملی، سرلشکر محسن رضایی می‌گوید دلیل بازتاب بین‌المللی جنگ علیه ایران و تاثیر قرار گرفتن زندگی تمام دنیا، مقاومت ملت ایران، پیروزی‌های به‌دست‌آمده و جایگاه ایران در نقشه اقتصادی جهان است. اما این جایگاه اقتصادی کجاست که به گفته سرلشکر رضایی، رئیس‌جمهور فرانسه و آلمان و حتی رئیس‌جمهور اوکراین هم به آن اعتراف می‌کنند.

دیروز صدراعظم آلمان فریدریش مرتس گفته است افزایش قیمت انرژی ناشی از جنگ علیه ایران در هشت ماه، بیش از ۱۰۰ میلیارد یورو هزینه اضافی برای اروپا ایجاد کرده است. حالا مرتس خواستار پایان دیپلماتیک برای جنگ علیه ایران شده است و می‌گوید، «درگیری از طریق نظامی قابل حل نیست»؛ همان جنگی که از خرداد ۱۴۰۴ کلید خورد و آن زمان این مقام آلمانی، در مصاحبه با شبکه تلویزیونی ZDF در حاشیه نشست گروه هفت در کانادا، گفته بود، «این کار کثیفی است که اسرائیل آن را برای همه ما انجام می‌دهد».

آتش خشم هرمز در خیابان‌های فرانسه

از طرفی در فرانسه هم یک ماه و نیم است که خیابان‌ها مملو از معترضانی‌ست که از هزینه‌های بالای زندگی ناشی از بالا رفتن قیمت سوخت شکایت دارند؛ رئیس‌جمهور فرانسه امانوئل مکرون همان زمان گفته بود، «ما داریم با پیامدهای بسته شدن تنگه هرمز زندگی می‌کنیم». ماکرون دو هفته پیش زمانی‌که سطح خشونت این اعتراضات بالا رفت در یک نطق تلویزیونی به صورت رسمی اعلام کرد که معترضان فرانسوی حق دارند که «افزایش قیمت سوختی که به خاطر اتفاقات خلیج‌ فارس بالا رفته است»، ناراحت باشند.

غربِ اسیر تحریمِ ایرانی

افزایشی که در ۸ ماه گذشته یعنی از زمان حمله ائتلاف اسرائیلی- آمریکایی برای بنزین ۳۰ درصد و برای گازوئیل حدود ۴۶ درصد بوده است؛ صندوق بین‌المللی پول هم در جدیدترین گزارش خود اعلام کرد که رشد اقتصادی فرانسه در یک سال گذشته ۰.۵ درصد کم شده است.ماکرون ده روز پیش هم هنگام ترک قطر در جمع‌ خبرنگاران از مختل شدن زنجیره تامین کالا به خاطر شرایط خلیج‌ فارس گلایه کرده و گفته بود هزینه‌های حمل‌ونقل ۱۰ برابر شده است.

زلنسکی قربانی هرمز

در این میان، اظهارات ولودیمیر زلنسکی که سرلشکر رضایی به آن اشاره کرده است هم به ۲۲ روز پیش باز می‌گردد، زمانی‌که ترامپ آتش‌بس انرژی میان روسیه و اوکراین اعلام کرد و زلنسکی در ویدئویی گفت، «صحبت کردن درباره قیمت‌ها و مرتبط دانستن آن‌ها با اوکراین، کار ساده‌تری است. همه در سراسر جهان می‌دانند که به دلیل جنگ در خاورمیانه(علیه ایران) است که قیمت‌ها بالا می‌رود».

غربِ اسیر تحریمِ ایرانی

چالش‌های اقتصادی آمریکا به‌خاطر تنگه هرمز

با این حال، آمریکا به‌عنوان یکی از مهاجمان به ایران هم از این تبعات مستثنی نیست و بیش از همه درگیر تبعات بسته شدن تنگه هرمز و مقاومت ایران در برابر فشارهای جنگ شده است.شرکت‌های آمریکایی در بورس وال‌استریت در آخرین روز معاملاتی هفته حدود ۱.۸ تریلیون دلار از ارزش بازار خود را از دست دادند؛ شاخص‌های «اس اند پی ۵۰۰» و «نزدک» نیز بدترین عملکرد روزانه خود در پنج ماه گذشته را ثبت کردند.

غربِ اسیر تحریمِ ایرانی

غربِ اسیر تحریمِ ایرانی

اما آنچه این افت را مهم‌تر می‌کند، فراتر از نگرانی درباره جنگ و شرکت‌های نفتی است. بازارها در حال قیمت‌گذاری پیامدهای اقتصادی اختلال در تنگه هرمز هستند؛ بحرانی که از مسیر افزایش هزینه انرژی، تورم و نرخ بهره، کل اقتصاد آمریکا را تحت فشار قرار داده است.در لحظه انتشار این گزارش، قیمت بنزین در آمریکا حدود ۳۸ درصد و گازوئیل بیش از ۷۱ درصد نسبت به پیش از حمله به ایران افزایش بالاتر است.

قیمت بنزین به ۴.۱۷ دلار در هر گالن رسیده؛ درحالی‌که سطح ۳.۵ دلار به‌عنوان آستانه حساسیت سیاسی برای دولت ترامپ مطرح بود. نفت نیز پس از ۲۶ روز همچنان بالاتر از ۱۰۰ دلار معامله می‌شود و در آخرین معاملات به بیش از ۱۱۴ دلار رسیده است.

غربِ اسیر تحریمِ ایرانی

این وضعیت فدرال رزرو را در موقعیت دشواری قرارداده است؛ از یک سو، افزایش تورم اجازه کاهش سریع نرخ بهره را نمی‌دهد و از سوی دیگر، بالا نگه داشتن نرخ‌ها می‌تواند فشار رکودی بر اقتصاد را تشدید کند.به‌طوریکه بانک مرکزی آمریکا در اواخر شهریور پس از سه سال نرخ بهره را به خاطر افزایش تورم بالا برد و ترامپ شعار انتخاباتی خود را زیر پا گذاشت؛ افزایشی که نه‌تنها تورم را مهار نکرد رکود سنگین هم به دنبال داشت و این بار فدرال رزرو را مجبور کرد در آستانه انتخابات نرخ بهره را ثابت نگه دارد اما برآورد تحلیلگران نشان می‌دهد که احتمال تداوم نرخ‌های بهره بالا و حتی افزایش مجدد آن‌ها در محاسبات بازار پررنگ‌تر است.