در سالهای اخیر موضوع واردات خودرو به یکی از دغدغههای اصلی ایرانیان خارج از کشور تبدیل شده است. با تصویب قانون حمایت از ایرانیان خارج از کشور و ابلاغ مصوبات جدید هیئت وزیران، چارچوب مشخصی برای واردات یک دستگاه خودروی سواری شخصی توسط این گروه تعیین شده است. این طرح بر اساس مصوبه شماره ۱۵۸۷۱۰ مورخ ۱۹ آذر ۱۴۰۴ و دستورالعملهای وزارت امور خارجه و وزارت صنعت، معدن و تجارت اجرا میشود و امکان واردات خودروهای نو و کارکرده را بدون انتقال ارز فراهم کرده است.
نکته مهم این طرح، پذیرش حتی اقامت یکروزه تا تاریخ ۲۱ خرداد ۱۴۰۴ است؛ به شرط آنکه این اقامت در سامانه میخک ثبت و توسط نمایندگی جمهوری اسلامی ایران تأیید شده باشد. در ادامه، تمام جزئیات شرایط، مدارک، مراحل ثبتنام و تعرفههای گمرکی را بهصورت کامل و بهروز بررسی میکنیم.
چه کسانی مشمول طرح واردات خودرو ایرانیان مقیم خارج هستند؟
متقاضیان باید شرایط زیر را داشته باشند:
- تابعیت ایرانی و حداقل ۱۸ سال تمام سن
- اقامت در خارج از کشور که حداکثر تا ۲۱ خرداد ۱۴۰۴ آغاز شده باشد (حتی اقامت یکروزه کافی است)
- تأیید اقامت توسط نمایندگی جمهوری اسلامی ایران در کشور محل سکونت
- ثبت اطلاعات در سامانه میخک و دریافت کد رهگیری
مأموران ثابت دستگاههای کشوری و لشکری که مأموریت آنها تا پایان سال ۱۴۰۵ ادامه دارد نیز در صورت تأیید وزارت امور خارجه مشمول این طرح میشوند. هر فرد واجد شرایط تنها مجاز به واردات یک دستگاه خودرو است.
شرایط خودروهای مجاز برای واردات
خودروهای قابل واردات باید این ویژگیها را داشته باشند:
- سواری شخصی (نو یا کارکرده)
- حداکثر پنج سال از سال ساخت گذشته باشد
- مالکیت خودرو تا پیش از تاریخ ۱۲ آذر ۱۴۰۴ به نام متقاضی ثبت شده باشد
- استاندارد یورو ۵ یا بالاتر و تأیید سازمان ملی استاندارد و سازمان حفاظت محیط زیست
- ممنوعیت واردات خودروهای راستفرمان و برندهای آمریکایی
خودروهای کارکرده با پیمایش بیش از ۹۹ کیلومتر از دریافت شناسنامه گارانتی معاف هستند. بنابراین خدمات پس از فروش رسمی برای بسیاری از این خودروها وجود ندارد.
مراحل ثبتنام و واردات خودرو
فرآیند واردات از دو سامانه اصلی عبور میکند:
- ثبتنام در سامانه میخک: اطلاعات هویتی، اقامتی و مدارک بارگذاری میشود. نمایندگی کنسولی مدارک را بررسی و تأیید میکند.
- فعالسازی نقش در سامانه جامع تجارت: پس از تأیید میخک، نقش «مجوز موردی – واردات خودروی ایرانیان مقیم خارج کشور» فعال میشود.
- ثبت سفارش خودرو: اطلاعات خودرو ثبت و مجوز فنی از دفتر صنایع خودرو وزارت صمت دریافت میشود.
- حمل، بیمه و ترخیص: پس از تأیید ثبت سفارش، مراحل گمرکی انجام میگیرد.
ثبت سفارش صرفاً از محل رویه بدون انتقال ارز (بند ۹ ماده ۳۸ آییننامه اجرایی قانون مقررات صادرات و واردات) انجام میشود و امکان استفاده از ارز دولتی یا نیمایی وجود ندارد. مهلت ثبت سفارش تا پایان سال ۱۴۰۵ تمدید شده است.
مدارک مورد نیاز
مدارک اصلی که باید در سامانه میخک بارگذاری شوند عبارتند از:
- گذرنامه معتبر ایرانی با حداقل شش ماه اعتبار
- تصویر شناسنامه و کارت ملی
- کارت اقامت معتبر (دائم یا موقت)
- سند یا فاکتور مالکیت خودرو به نام متقاضی
- مدارک مربوط به تأمین ارز از حسابهای خارج از کشور
- اطلاعات محل اقامت و شماره تماس معتبر
در برخی موارد مراجعه حضوری به نمایندگی کنسولی برای احراز هویت نهایی الزامی است.
تعرفه گمرکی واردات خودرو ایرانیان مقیم خارج
تعرفهها بر اساس نوع پیشرانه و حجم موتور محاسبه میشوند و بهصورت درصدی از ارزش گمرکی خودرو اعمال میگردند. بر اساس مصوبات ابلاغی و اصلاحیههای بعدی (از جمله اصلاحیه اردیبهشت ۱۴۰۵)، نرخهای فعلی به شرح زیر است:
| نوع پیشرانه | حجم موتور | تعرفه واردات |
| برقی و EREV | – | ۱۰۰٪ |
| پلاگین هیبرید | – | ۱۰۰٪ |
| هیبرید | – | ۱۰۰٪ |
| بنزینی | تا ۱۵۰۰ سیسی | ۱۱۰٪ |
| بنزینی | ۱۵۰۰ تا ۲۰۰۰ سیسی | ۱۲۰٪ |
| بنزینی | ۲۰۰۰ تا ۲۵۰۰ سیسی | ۱۳۰٪ |
| بنزینی | ۲۵۰۰ تا ۳۰۰۰ سیسی | ۱۴۵٪ |
| بنزینی | بیش از ۳۰۰۰ سیسی | ۱۶۵٪ |
این تعرفهها تا پایان سال ۱۴۰۵ معتبر هستند. افزایش تعرفه خودروهای برقی و پلاگین هیبرید از نرخهای قبلی به ۱۰۰ درصد، هزینه نهایی واردات را بهطور قابل توجهی بالا برده است.
امکان فروش خودرو پس از ترخیص
بر اساس اصلاحیه آییننامه واردات خودرو در مرداد ۱۴۰۴، محدودیت پنجساله نقلوانتقال خودروهای وارداتی حذف شده است. بنابراین پس از ترخیص، مالک میتواند بدون محدودیت زمانی نسبت به فروش یا انتقال خودرو اقدام کند. این تغییر، جذابیت طرح را برای بسیاری از متقاضیان افزایش داده است.
نکات مهم و هشدارها
- هر کد ملی فقط یک خودرو میتواند وارد کند.
- هرگونه مغایرت در اطلاعات اقامتی یا مالکیت خودرو باعث رد درخواست میشود.
- اولویت با خودروهای دارای استانداردهای زیستمحیطی بالاتر است، اما در عمل همه انواع پیشرانه مشمول تعرفه مشابه یا بالاتر هستند.
- برندهای مجاز توسط سامانه جامع تجارت اعلام و بهروزرسانی میشوند. پیش از اقدام، فهرست رسمی را بررسی کنید.
این طرح فرصت مناسبی برای ایرانیان مقیم خارج فراهم کرده تا بدون نیاز به تخصیص ارز دولتی، خودروی شخصی خود را وارد کشور کنند. با این حال موفقیت در این مسیر نیازمند دقت در رعایت مهلتها، صحت مدارک و آگاهی کامل از تعرفههای بهروز است. پیش از هر اقدامی، آخرین بخشنامههای وزارت صمت، گمرک و سامانه جامع تجارت را مطالعه کنید تا از تغییرات احتمالی مطلع شوید.
دیدگاهتان را بنویسید